Kto może złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej?

Wydawałoby się, że odpowiedź na tak postawione pytanie może być jedna – wniosek o upadłość konsumencką może złożyć osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej (konsument), jeżeli stała się niewypłacalna. Niewypłacalność to stan, w którym dłużnik nie jest w stanie wykonywać swoich wymagalnych zobowiązań.

Czy spełnienie jednak tylko tej jednej przesłanki jest wystarczające? Otóż nie.

Ustawodawca przewidział bowiem szereg innych przesłanek, od spełnienia których zależy skuteczne złożenie takiego wnioski i pozytywne rozpatrzenie go przez sąd.

Najważniejsza z nich – do niewypłacalności lub istotnego zwiększenia jej stopnia nie doszło na skutek umyślnego działania dłużnika lub wskutek jego rażącego niedbalstwa (np. dłużnik z pełną świadomością zaciągał kolejne pożyczki wiedząc, że i tak nie będzie ich spłacał).

Kolejne są to tzw. przesłanki negatywne, wskazują w jakich sytuacjach sąd oddala wniosek. Sąd oddala wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli w okresie dziesięciu lat przed dniem zgłoszenia wniosku:

  1. w stosunku do dłużnika prowadzono postępowanie upadłościowe (konsumenckie), jeżeli postępowanie to zostało umorzone z innych przyczyn niż na wniosek dłużnika,
  2. ustalony dla dłużnika plan spłaty wierzycieli uchylono z powodów wskazanych w art. 49120 ustawy
    z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe. Tymi powodami są m.in.: niewykonywanie przez upadłego obowiązków określonych w planie spłaty wierzycieli; niezłożenie przez upadłego w terminie sprawozdania z wykonania planu spłaty wierzycieli; zatajenie w sprawozdaniu z wykonania planu spłaty wierzycieli osiągniętego przychodu lub nabytego majątku; ukrywanie majątku; dokonywanie takiej czynności prawnej, która została prawomocnie uznana za dokonaną z pokrzywdzeniem wierzycieli;
    w okresie wykonywania planu spłaty wierzycieli upadły dokonywał takich, czynności prawnych, dotyczących jego majątku, które mogłyby pogorszyć jego zdolność do wykonania planu spłaty wierzycieli.
  3. dłużnik, mając taki obowiązek, wbrew przepisom ustawy nie zgłosił w terminie wniosku o ogłoszenie upadłości,
  4. czynność prawna dłużnika została prawomocnie uznana za dokonaną z pokrzywdzeniem wierzycieli.

Należy jednak zauważyć, że wystąpienie którejś z powyższych negatywnych przesłanek nie oznacza automatycznego oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Sąd bowiem może mimo to ogłosić upadłość, jeżeli jest to uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi. Jest to jednak uznaniowa decyzja sądu uzależniona od całościowej oceny sytuacji życiowej dłużnika.

Ponadto, Sąd oddala wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli w okresie dziesięciu lat przed dniem zgłoszenia wniosku w stosunku do dłużnika prowadzono już postępowanie upadłościowe, w którym umorzono całość lub część jego zobowiązań, chyba że do niewypłacalności dłużnika lub zwiększenia jej stopnia doszło pomimo dochowania przez dłużnika należytej staranności lub przeprowadzenie postępowania jest uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi.

Zasadą zatem jest, że Sąd nie ogłosi ponownie upadłości konsumenckiej jeżeli w okresie dziesięciu lat przed dniem zgłoszenia wniosku w stosunku do dłużnika prowadzono postępowanie upadłościowe. Względy słuszności i humanitarne stanowią jednak wyłom od tej zasady.

Sąd oddala wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli dane podane przez dłużnika we wniosku są niezgodne z prawdą lub niezupełne, chyba że niezgodność lub niezupełność nie są istotne lub przeprowadzenie postępowania jest uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi.

Podsumowując, ogłoszenie upadłości konsumenckiej, a w jej następstwie umorzenie części bądź nawet całości zadłużenia musi zostać poprzedzone wnikliwym badaniem czy dłużnik spełnia wszelkie ustawowe kryteria.

Przeczytaj również: o kancelarii.

Comments are closed.